พิพิธภัณฑ์สมเด็จพระศรีสวรินทิรา บรมราชเทวี (ตึกพระพันวัสสา)  และกลุ่มอาคารเรือนน้ำ

พิพิธภัณฑ์สมเด็จพระศรีสวรินทิรา บรมราชเทวี (ตึกพระพันวัสสา)  และกลุ่มอาคารเรือนน้ำ

ที่ตั้ง  โรงพยาบาลสมเด็จพระบรมราชเทวี ณ ศรีราชา 290  ถนนเจิมจอมพล  ตำบลศรีราชา  อำเภอ ศรีราชา  จังหวัดชลบุรี 

สถาปนิก/ผู้ออกแบบ  เสวกตรี พระนรินทราภิรมย์ 

ผู้ครอบครอง  สภากาชาดไทย 

ปีที่สร้าง  ตึกพระพันวัสสา สร้าง พ.ศ. 2484  กลุ่มอาคารเรือนน้ำสร้างก่อน พ.ศ. 2475 

ปีที่ได้รับรางวัล  พ.ศ. 2545 

ประวัติ 

พิพิธภัณฑ์สมเด็จพระศรีสวรินทิรา บรมราชเทวี (ตึกพระพันวัสสา)  และกลุ่มอาคารเรือนน้ำ  เป็นส่วนหนึ่งของโรงพยาบาลสมเด็จพระบรมราชเทวี ณ ศรีราชา  ซึ่งก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2444  ด้วยทุนทรัพย์ส่วนพระองค์ของสมเด็จพระศรีสวรินทิรา บรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า  เพื่อเป็นสาธารณะประโยชน์แก่ชาวศรีราชาและประชาชนในท้องถิ่นใกล้เคียง 

ต่อมาสมเด็จพระศรีสวรินทิราฯ ทรงมีพระราชประสงค์จะให้สร้างสถานที่สำหรับอำนวยการและตรวจโรคเพิ่มเติมขึ้นในโรงพยาบาล  จึงโปรดให้เสวกตรี พระนรินทราภิรมย์ออกแบบอาคาร และก่อสร้างขึ้นในปี 2474 อาคารนี้เรียกว่าตึกพระพันวัสสา เป็นอาคารเฟโรคอนกรีต 2 ชั้น  หลังคาปั้นหยา  มุขด้านหน้าทั้งสองข้างหลังคาจั่วปาดมุม  รูปแบบสถาปัตยกรรมอย่างตะวันตก ซึ่งแม้จะตัดทอนองค์ประกอบคลาสสิคออกไปแล้ว แต่ด้วยความสมดุลแบบเท่ากันทุกประการของรูปด้านหน้าที่มีระเบียงและแผงประดับอยู่กลางเหนือทางเข้า แสดงถึงแนวทางแบบปัลลาดิโอ  ปัจจุบันจัดเป็นพิพิธภัณฑ์สมเด็จพระศรีสวรินทิรา บรมราชเทวี  มีนิทรรศการเกี่ยวกับพระราชประวัติและเรื่องราวต่างๆ เกี่ยวกับพระองค์ท่าน

สำหรับกลุ่มอาคารริมน้ำ  เป็นเรือนรับรองของโรงพยาบาล  สร้างขึ้นช่วงก่อนปี พ.ศ. 2475  มีความสำคัญคือเคยเป็นที่ประทับของสมเด็จพระพันวัสสาฯ ในปี 2485  ลักษณะเป็นกลุ่มอาคารที่สร้างยื่นลงไปในทะเล แต่ละหลังเป็นเรือนไม้ชั้นเดียว หลังคาปั้นหยามุงกระเบื้องว่าว ด้านหน้าของกลุ่มอาคารเป็นศาลาโถง  ปัจจุบันใช้เป็นบ้านพักตากอากาศ ซึ่งเปิดให้ประชาชนทั่วไปเช่าพักได้

Somdet Phra Si Sawarinthira Borommaratchathewi Museum (Phra Phanwassa Buiding) and the Ruean Nam

Location  Queen Sawangwatana Memorial Hospital in Sri Racha, 290 Choem Chomphol Road, Tambon Sri Racha, Amphoe Sri Racha, Chonburi Province 

Architect/Designer Sweaktri Phra Narinthraphirom 

Proprietor Thai Red Cross Society 

Date of Construction Phra Phanwassa Building: 1941 AD.   Seaside House: before 1932 AD. 

Conservation Awarded 2002 AD. 

History 

Somdet Phra Si Sawarinthira Borommaratchathewi Museum (Phra Phanwassa Building)  and the Ruean Nam are parts of Queen Sawangwatana Memorial Hospital in Sri Racha, which was founded by private fund of Somdet Phra Si Sawarinthira Borommaratchathewi, Phra Phanwassa Aiyikachao (Queen Sawangwatana)  in 1901. 

Phra Phanwassa Building was designed by Sweaktri Phra Narinthraphirom and constructuredin 1931 as an administrative office and clinic. 

It is a ferro comcrete is Western style in simple form. However, the perfect symmetry of the facade, the middle balcony, and fractable over the entrance indicate a Palladio concept. This building is now rehabilitef as a museum with exhibitions on the life and deeds of Queen Sawangwatana. 

Ruean Nam (Water Houses) where the Queen resided in 1942, are the hospital’s reception houses which were built before 1932. The group comprises several buildings built n the sea, each of which is one – storey, hipped roof with cement roof tiles. The front hall is an open pavilion. At the present, the house still serves as a seaside resort which is opened for general guests.